Ses Teli Felci
Ses teli felci, ses tellerini hareket ettiren sinirin etkilenmesiyle ses telinin hareketsiz kalmasıdır. Tek taraflı felçte nefesli ses ve yutkunurken öksürük; çift taraflı felçte ise nefes darlığı ön plandadır. Enjeksiyon, tiroplasti ve havayolu genişletici ameliyatlarla tedavi edilebilir.
Ses Teli Felci Nedir?
Ses telleri, beyin sapından çıkıp boyun ve göğüs boyunca seyreden rekürren larengeal sinir tarafından hareket ettirilir. Bu sinirin herhangi bir noktada zarar görmesi ses telinin açılıp kapanmasını engeller. Felç tek taraflı veya çift taraflı olabilir.
Nedenleri
- Tiroid, boyun, kalp ve göğüs cerrahileri sonrası sinir hasarı
- Akciğer, tiroid, yemek borusu veya kafa tabanı tümörleri
- Viral enfeksiyonlar
- Uzun süreli entübasyon
- Nörolojik hastalıklar
- Nedeni bulunamayan (idiyopatik) felçler
Belirtiler
Tek taraflı felçte: nefesli, zayıf ses; konuşurken çabuk nefes tükenmesi; sıvı içerken boğaza kaçma ve öksürük; etkili öksürememe.
Çift taraflı felçte: ses görece iyi olabilir ancak ses telleri orta hatta kaldığından nefes darlığı, efor sırasında hışıltılı solunum (stridor) ön plandadır ve acil değerlendirme gerektirebilir.
Tanı
Endoskopik muayene ile ses tellerinin hareketi değerlendirilir. Felcin nedenini bulmak için boyun ve göğüs görüntülemesi (BT/MR), gerekirse tiroid ultrasonu ve laboratuvar tetkikleri yapılır.
Tedavi
- Ses terapisi: Karşı ses telinin telafisini destekler.
- Ses teli enjeksiyonu (dolgu): Felçli ses teli orta hatta doğru itilerek kapanma sağlanır; hızlı ve etkili bir yöntemdir.
- Tiroplasti (medializasyon): Kalıcı felçlerde gırtlak kıkırdağına yerleştirilen implant ile ses teli kalıcı olarak orta hatta getirilir.
- Çift taraflı felçte: Lazer ile ses teli arka bölümünün genişletilmesi (posterior kordotomi/aritenoidektomi) ile nefes yolu açılır; ses ile nefes arasındaki denge hastayla birlikte planlanır.
Felç sonrası ilk 6–12 ayda sinir kendiliğinden toparlanabilir. Bu nedenle kalıcı işlemler genellikle bu süreden sonra planlanır; bu dönemde geçici enjeksiyonlar sesi ve yutmayı iyileştirmek için kullanılabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Ses teli felci kendiliğinden düzelir mi?
Sinir tamamen kesilmemişse ilk 6–12 ay içinde hareketin kısmen veya tamamen geri dönmesi mümkündür. Bu süreçte ses ve yutma sorunları geçici yöntemlerle desteklenir.
Tiroid ameliyatından sonra sesim kısıldı, ne yapmalıyım?
Ameliyattan sonra ses değişikliği olduğunda ses tellerinin hareketi endoskopla kontrol edilmelidir. Erken tanı, geçici enjeksiyon gibi tedavilerle konforun hızlıca artırılmasını sağlar.
Muayene için randevu alın
Şikâyetlerinizi değerlendirmek ve size uygun tedavi planını birlikte oluşturmak için randevu oluşturabilirsiniz.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekim muayenesi gereklidir.